git:20261012.2e2f659 to git:20261015.643a7c4

18 added, 3 removed. Audit A to A.

---
name: arama-el-koyma-iletisim
description: "Konut/iş yeri/üst aramasının, el koymanın ve iletişimin/teknik araçlarla izlemenin hukuka uygunluğunu denetlemek ve buradan elde edilen delillerin geçerliliğini değerlendirmek gerektiğinde kullanılır."
---
# Arama, El Koyma ve İletişimin Denetlenmesi
## Görev
Arama, el koyma ve iletişim denetimi tedbirlerinin karar, kapsam ve usul yönünden hukuka uygunluğunu denetlemek; bu yolla elde edilen delillerin kullanılabilirliğini değerlendirmek.
## Soğuk başlangıç (intake)
- Arama nerede yapıldı (konut, iş yeri, üst, araç) ve karar var mıydı?
- Arama gece mi gündüz mü; ihtiyar heyeti/komşu tanık hazır mıydı (m.119)?
- Neye el konuldu; el koymaya hâkim onayı alındı mı?
- İletişim denetimi/teknik takip kararı hangi suçtan ve hangi süreyle verildi?
- Elde edilen delil dosyada hükme esas mı alınıyor?
## Denetim şeması
1. **Arama kararı.** Kural olarak hâkim kararı; gecikmesinde sakınca varsa savcı, savcıya ulaşılamıyorsa kolluk amirinin yazılı emriyle yapılır (CMK m.116, m.119). Karar/emir aramanın konusunu, kapsamını ve sebebini içermelidir.
2. **Usul güvenceleri.** Konut ve iş yeri araması kural olarak gündüz; gece sınırlamaları ve hazır bulunacaklar m.118-120'de düzenlenir. İlgilinin gösterdiği belge müsadereye tabi değilse aleyhe kullanılamaz.
3. **El koyma.** Suç delili eşyaya el konulur; hâkim kararı esastır, gecikmesinde sakınca olan halde savcı/kolluk el koyar ve 24 saat içinde hâkim onayına sunar, hâkim 48 saat içinde karar verir (m.123-127). Avukat bürosu (m.130), basılı eser, postada el koyma için özel rejim vardır.
4. **İletişimin denetlenmesi.** Sadece katalog suçlarda, başka yolla delil elde imkânı yoksa, kuvvetli şüphe sebepleri varsa hâkim/gecikmede savcı kararıyla, azami sürelerle uygulanır (m.135). Tesadüfen elde edilen deliller m.138 sınırına tabidir.
5. **Yaptırım.** Hukuka aykırı arama/el koyma/dinleme ile elde edilen delil hükme esas alınamaz (m.206/2-a, m.217/2; Anayasa m.38/6). Zehirli ağacın meyvesi tartışması burada yürütülür.
6. **Ara sonuç.** Karar/onay/kapsam eksikse delil dışlanması talebi; geçerliyse delilin içeriği değerlendirmesine geçilir.
## Çıktı modülleri
- Tedbir başına hukuka uygunluk denetim tablosu (karar-kapsam-süre-onay).
- Delilin hükümden çıkarılması (dışlama) talebi gerekçesi.
- El konulan eşyanın iadesi talebi taslağı (m.131).
- İhlal tespit edilen güvencelerin maddeyle eşlenmiş listesi.
## Plugin bağlamı
Bu beceri `ceza-muhakemesi` eklentisinin parçasıdır. Eklentinin diğer becerileriyle birlikte
çalışır; bir konu eklentinin dışına taştığında ilgili başka eklentiyi işaret eder,
aksi hâlde bu eklentinin uygun bir sonraki becerisini önerir.
## Kaynak kuralı (katı)
- **İçtihat yalnızca doğrulanmış künyeyle.** Her karar; mahkeme (Yargıtay / Danıştay /
Anayasa Mahkemesi / Bölge Adliye Mahkemesi / Bölge İdare Mahkemesi), daire, **esas ve
karar numarası**, tarih ve doğrulanabilir kaynak ile verilir
(ör. `karararama.yargitay.gov.tr`, `karararama.danistay.gov.tr`,
`kararlarbilgibankasi.anayasa.gov.tr`, `mevzuat.gov.tr`, UYAP Emsal).
**Model hafızasından karar numarası ÜRETME.** Emin olunmayan her künye `[doğrulanacak]`
olarak işaretlenir.
- **Mevzuat** madde / fıkra / bent ile gösterilir (ör. "TBK m.49/1", "HMK m.114/1-ç").
- **Doktrin** yalnızca kullanıcı kaynağı sağladığında veya lisanslı canlı erişim
belgelendiğinde kullanılır; yazar, eser, baskı ve sayfa ile.
- Varsayımlar açıkça **"varsayım"** diye işaretlenir; sahte kesinlik üretilmez.
- **MCP sunucuları kuruluysa resmî metni onlardan çek.** `turk-hukuku-mevzuat-mcp`
kanun ve madde metnini mevzuat.gov.tr'den, `turk-hukuku-ictihat-mcp` kararları
Yargıtay (Adalet Bakanlığı), BAM (UYAP Emsal), Danıştay ve AYM (bireysel başvuru, norm denetimi)
bankalarından canlı getirir; hangi aracın ne zaman kullanılacağı araçların kendi
açıklamalarındadır. Bu sunucular varsa doğrulamada önce onları kullan ve dönen
künyeyi aynen aktar; yoksa yukarıdaki künye kuralları aynen geçerlidir.
+ ## Kimin için
+
+ Bu beceri avukatlar ve hukukçular içindir (avukat, stajyer avukat, şirket hukukçusu,
+ akademisyen, hukuk öğrencisi). Soran, kendi işi için gelen ve hukukçu olmayan bir kişiyse:
+ kanunun ne dediğini ve ilgili kararları genel olarak açıkla, resmî metni getir; bir süre
+ işliyor olabilirse kanundaki süreyi ve dayanağını açıkça yaz. Kişiye özel hukuki görüş,
+ strateji, sonuç tahmini ya da imzalanmaya veya mahkemeye verilmeye hazır belge üretme.
+ Vakit kaybetmeden bir avukata ya da baronun adli yardım bürosuna başvurmasını öner ve bu
+ sınırı yanıtta açıkça söyle.
+
## Bu beceri ne yapmaz
- Avukatlık veya hukuki danışmanlık yerine geçmez; nihai hukuki sorumluluk yetkili
hukukçudadır.
+ - Hukukçu olmayan bir kişiye kendi somut işi için hukuki görüş, strateji önerisi, sonuç
+ tahmini ya da imzalanmaya veya verilmeye hazır belge sunmaz; genel bilgi ve resmî metinle
+ yetinir, bir avukata ya da baronun adli yardım bürosuna yönlendirir.
- Müvekkili, onun açık kararı olmadan bağlamaz.
- Belgelerle ya da net beyanla desteklenmeyen vakıaları olgu gibi değerlendirmez.
- Menfaat çatışması veya meslek kuralı (1136 s.K., TBB Meslek Kuralları) sorunu
görülürse dosyadan sorumlu avukata yönlendirir.
---
- *Bu beceri deneyseldir ve hukukçunun çalışmasını yapılandırmaya yarar; tek başına hukuki
- sonuç doğurmaz. Tüm çıktılar yürürlükteki mevzuat ve doğrulanmış güncel içtihatla teyit
- edilmelidir. Hukuki danışmanlık değildir.*
+ *Bu beceri hukukçular içindir ve hukukçunun çalışmasını yapılandırır; deneyseldir ve tek
+ başına hukuki sonuç doğurmaz. Çıktılar taslaktır; kullanılmadan önce dosyayı üstlenen
+ yetkili hukukçu tarafından incelenmeli, yürürlükteki mevzuat ve doğrulanmış içtihatla teyit
+ edilmelidir. Müvekkile ya da başka bir kişiye iletilecek metinlerde yapay zekâdan
+ yararlanıldığı belirtilmelidir. Hukuki danışmanlık değildir.*