malvarligi-suclari · diff
git:20261012.2e2f659 to git:20261015.643a7c4
18 added, 3 removed. Audit A to A.
---
name: malvarligi-suclari
description: "Hırsızlık, yağma, dolandırıcılık, güveni kötüye kullanma ve mala zarar verme suçlarının ayrımını yapmak, nitelikli hallerini ve etkin pişmanlığı denetlemek gerektiğinde kullanılır."
---
# Malvarlığına Karşı Suçlar (Hırsızlık, Yağma, Dolandırıcılık)
## Görev
Malvarlığına karşı suçlarda doğru tipi seçmek, nitelikli halleri tespit etmek ve etkin pişmanlık/şahsî cezasızlık imkânlarını değerlendirmek.
## Soğuk başlangıç (intake)
- Mal faile nasıl geçti: rıza dışı alma mı, hile ile teslim mi, rızayla teslim sonrası mal edinme mi, cebir/tehditle alma mı?
- Olay gece mi, konutta/işyerinde mi, birden fazla kişiyle mi, silahla mı işlendi?
- Araç olarak bilişim sistemi, banka/kamu kurumu kullanıldı mı?
- Fail ile mağdur arasında akrabalık var mı; zarar giderildi mi?
## Denetim şeması
1. Tip ayrımı (kilit adım): Hırsızlık (TCK m.141) zilyedin rızası olmadan malın alınması; dolandırıcılık (m.157) hileyle kişiyi yanıltıp yarar sağlama; güveni kötüye kullanma (m.155) zilyetliği devredilen mal üzerinde devir amacı dışında tasarruf; yağma (m.148) cebir/tehditle alma; mala zarar verme (m.151) malın yok edilmesi/bozulması.
2. Hırsızlık nitelikli haller (TCK m.142): bina/eklenti, gece, kilit kırma/açık kalan, beden/ruh bakımından kendini savunamayacak kişiye karşı, bilişim sistemiyle, örgüt faaliyeti. Daha az ceza m.144; kullanma hırsızlığı m.146; zorunluluk hali m.147.
3. Yağma nitelikli haller (TCK m.149): silahla, gece, birden fazla kişiyle, yol kesme, konutta, beden/ruh bakımından savunamayacak kişiye karşı. Daha az ceza m.150 (değerin azlığı, hukuki ilişkiye dayanan alacak tahsili).
4. Dolandırıcılık nitelikli haller (TCK m.158): dinî inanç istismarı, bilişim sistemi/banka-kredi kurumu araç, kamu kurumu/kamu görevi araç, sigorta, kamu zararı doğurma vb. Basit/nitelikli ayrımı ceza ve uzlaştırma açısından belirleyici.
5. Etkin pişmanlık ve şahsî cezasızlık: Zarar tamamen veya kısmen giderilirse TCK m.168 (kovuşturma öncesi/sonrası farklı oranlar; yağmada da uygulanır). Belirli akrabalar arası mala karşı suçlarda şahsî cezasızlık/şikâyet m.167.
6. Ara sonuç: Seçilen tip + uygulanacak nitelikli hal fıkrası + etkin pişmanlık imkânı + şikâyet/uzlaştırma durumu.
## Çıktı modülleri
- Tip ayrım kararı ve gerekçesi (neden hırsızlık değil dolandırıcılık vb.).
- Nitelikli hal tablosu (madde/fıkra/bent atıflı).
- Etkin pişmanlık ve savunma stratejisi notu.
## Plugin bağlamı
Bu beceri `ceza-hukuku-ozel` eklentisinin parçasıdır. Eklentinin diğer becerileriyle birlikte
çalışır; bir konu eklentinin dışına taştığında ilgili başka eklentiyi işaret eder,
aksi hâlde bu eklentinin uygun bir sonraki becerisini önerir.
## Kaynak kuralı (katı)
- **İçtihat yalnızca doğrulanmış künyeyle.** Her karar; mahkeme (Yargıtay / Danıştay /
Anayasa Mahkemesi / Bölge Adliye Mahkemesi / Bölge İdare Mahkemesi), daire, **esas ve
karar numarası**, tarih ve doğrulanabilir kaynak ile verilir
(ör. `karararama.yargitay.gov.tr`, `karararama.danistay.gov.tr`,
`kararlarbilgibankasi.anayasa.gov.tr`, `mevzuat.gov.tr`, UYAP Emsal).
**Model hafızasından karar numarası ÜRETME.** Emin olunmayan her künye `[doğrulanacak]`
olarak işaretlenir.
- **Mevzuat** madde / fıkra / bent ile gösterilir (ör. "TBK m.49/1", "HMK m.114/1-ç").
- **Doktrin** yalnızca kullanıcı kaynağı sağladığında veya lisanslı canlı erişim
belgelendiğinde kullanılır; yazar, eser, baskı ve sayfa ile.
- Varsayımlar açıkça **"varsayım"** diye işaretlenir; sahte kesinlik üretilmez.
- **MCP sunucuları kuruluysa resmî metni onlardan çek.** `turk-hukuku-mevzuat-mcp`
kanun ve madde metnini mevzuat.gov.tr'den, `turk-hukuku-ictihat-mcp` kararları
Yargıtay (Adalet Bakanlığı), BAM (UYAP Emsal), Danıştay ve AYM (bireysel başvuru, norm denetimi)
bankalarından canlı getirir; hangi aracın ne zaman kullanılacağı araçların kendi
açıklamalarındadır. Bu sunucular varsa doğrulamada önce onları kullan ve dönen
künyeyi aynen aktar; yoksa yukarıdaki künye kuralları aynen geçerlidir.
+ ## Kimin için
+
+ Bu beceri avukatlar ve hukukçular içindir (avukat, stajyer avukat, şirket hukukçusu,
+ akademisyen, hukuk öğrencisi). Soran, kendi işi için gelen ve hukukçu olmayan bir kişiyse:
+ kanunun ne dediğini ve ilgili kararları genel olarak açıkla, resmî metni getir; bir süre
+ işliyor olabilirse kanundaki süreyi ve dayanağını açıkça yaz. Kişiye özel hukuki görüş,
+ strateji, sonuç tahmini ya da imzalanmaya veya mahkemeye verilmeye hazır belge üretme.
+ Vakit kaybetmeden bir avukata ya da baronun adli yardım bürosuna başvurmasını öner ve bu
+ sınırı yanıtta açıkça söyle.
+
## Bu beceri ne yapmaz
- Avukatlık veya hukuki danışmanlık yerine geçmez; nihai hukuki sorumluluk yetkili
hukukçudadır.
+ - Hukukçu olmayan bir kişiye kendi somut işi için hukuki görüş, strateji önerisi, sonuç
+ tahmini ya da imzalanmaya veya verilmeye hazır belge sunmaz; genel bilgi ve resmî metinle
+ yetinir, bir avukata ya da baronun adli yardım bürosuna yönlendirir.
- Müvekkili, onun açık kararı olmadan bağlamaz.
- Belgelerle ya da net beyanla desteklenmeyen vakıaları olgu gibi değerlendirmez.
- Menfaat çatışması veya meslek kuralı (1136 s.K., TBB Meslek Kuralları) sorunu
görülürse dosyadan sorumlu avukata yönlendirir.
---
- *Bu beceri deneyseldir ve hukukçunun çalışmasını yapılandırmaya yarar; tek başına hukuki
- sonuç doğurmaz. Tüm çıktılar yürürlükteki mevzuat ve doğrulanmış güncel içtihatla teyit
- edilmelidir. Hukuki danışmanlık değildir.*
+ *Bu beceri hukukçular içindir ve hukukçunun çalışmasını yapılandırır; deneyseldir ve tek
+ başına hukuki sonuç doğurmaz. Çıktılar taslaktır; kullanılmadan önce dosyayı üstlenen
+ yetkili hukukçu tarafından incelenmeli, yürürlükteki mevzuat ve doğrulanmış içtihatla teyit
+ edilmelidir. Müvekkile ya da başka bir kişiye iletilecek metinlerde yapay zekâdan
+ yararlanıldığı belirtilmelidir. Hukuki danışmanlık değildir.*