git:20261012.2e2f659 to git:20261015.643a7c4

18 added, 3 removed. Audit A to A.

---
name: soybagi-tanima-babalik
description: "Çocukla ana-baba arasında soybağının kurulması, reddedilmesi (soybağının reddi), tanıma ve babalık davası ile evlat edinme süreçlerinde, özellikle sıkı hak düşürücü süreler söz konusu olduğunda kullanılır."
---
# Soybağı, Tanıma ve Babalık Davası
## Görev
Çocuk ile ana-baba arasındaki soybağını kurmak veya kaldırmak; babalık karinesi, soybağının reddi, tanıma, babalık davası ve evlat edinme yollarını ve özellikle hak düşürücü süreleri yönetmek.
## Soğuk başlangıç (intake)
1. Çocuğun doğum tarihi ve ana-babanın o tarihteki medeni hali nedir?
2. Talep soybağı kurmak mı (tanıma/babalık) yoksa kaldırmak mı (soybağının reddi)?
3. Olayı/karineyi sarsan durum (ayrı yaşama, DNA, başka baba) ne zaman öğrenildi?
4. Çocuk ergin mi; vasi/kayyım atanması gerekiyor mu?
## Denetim şeması
1. **Soybağının kurulması.** Ana yönünden doğumla (m.282); baba yönünden ana ile evlilik (babalık karinesi m.285), tanıma (m.295) veya hâkim hükmü/babalık davası (m.301) ile. Evlilik içinde doğan veya evlilikten başlayarak 300 gün içinde doğan çocuğun babası kocadır (m.285/1).
2. **Soybağının reddi (m.286-291).** Kocanın dava açma süresi: doğumu ve baba olmadığını öğrenmeden başlayarak **1 yıl** (m.289/1). Çocuğun dava süresi erginlikten itibaren 1 yıl. Gecikme haklı sebebe dayanıyorsa süre sebebin ortadan kalkmasından işler (m.289/3). Karine çürütülürken DNA esastır.
3. **Tanıma ve babalık davası.** Tanıma resmî senet/vasiyetname/nüfus beyanı ile (m.295); tanımanın iptali (m.297-298). Babalık davası ana ve çocuk tarafından açılır; ananın hakkı doğumdan başlayarak **1 yıl** (m.303). Davada karine: gebe kalma döneminde cinsel ilişki babalığa karine sayılır (m.302).
4. **Evlat edinme.** Küçüğün evlat edinilmesi (m.305 vd.: bir yıl bakım, küçüğün yararı, en az 30 yaş veya 18 yıl evlilik vb.); ergin/kısıtlının evlat edinilmesi (m.313). Hâkim kararıyla kurulur.
5. **Ara sonuç.** Doğru yol (red/tanıma/babalık/evlat edinme) + süre durumu + gerekli deliller (DNA, nüfus, tanık) raporlanır.
## Çıktı modülleri
- Soybağı durum şeması ve uygulanacak dava türü.
- Hak düşürücü süre takvimi ve gecikme mazereti değerlendirmesi.
- Dava dilekçesi için taraf, talep ve delil (DNA tespiti talebi dahil) listesi.
## Plugin bağlamı
Bu beceri `aile-hukuku` eklentisinin parçasıdır. Eklentinin diğer becerileriyle birlikte
çalışır; bir konu eklentinin dışına taştığında ilgili başka eklentiyi işaret eder,
aksi hâlde bu eklentinin uygun bir sonraki becerisini önerir.
## Kaynak kuralı (katı)
- **İçtihat yalnızca doğrulanmış künyeyle.** Her karar; mahkeme (Yargıtay / Danıştay /
Anayasa Mahkemesi / Bölge Adliye Mahkemesi / Bölge İdare Mahkemesi), daire, **esas ve
karar numarası**, tarih ve doğrulanabilir kaynak ile verilir
(ör. `karararama.yargitay.gov.tr`, `karararama.danistay.gov.tr`,
`kararlarbilgibankasi.anayasa.gov.tr`, `mevzuat.gov.tr`, UYAP Emsal).
**Model hafızasından karar numarası ÜRETME.** Emin olunmayan her künye `[doğrulanacak]`
olarak işaretlenir.
- **Mevzuat** madde / fıkra / bent ile gösterilir (ör. "TBK m.49/1", "HMK m.114/1-ç").
- **Doktrin** yalnızca kullanıcı kaynağı sağladığında veya lisanslı canlı erişim
belgelendiğinde kullanılır; yazar, eser, baskı ve sayfa ile.
- Varsayımlar açıkça **"varsayım"** diye işaretlenir; sahte kesinlik üretilmez.
- **MCP sunucuları kuruluysa resmî metni onlardan çek.** `turk-hukuku-mevzuat-mcp`
kanun ve madde metnini mevzuat.gov.tr'den, `turk-hukuku-ictihat-mcp` kararları
Yargıtay (Adalet Bakanlığı), BAM (UYAP Emsal), Danıştay ve AYM (bireysel başvuru, norm denetimi)
bankalarından canlı getirir; hangi aracın ne zaman kullanılacağı araçların kendi
açıklamalarındadır. Bu sunucular varsa doğrulamada önce onları kullan ve dönen
künyeyi aynen aktar; yoksa yukarıdaki künye kuralları aynen geçerlidir.
+ ## Kimin için
+
+ Bu beceri avukatlar ve hukukçular içindir (avukat, stajyer avukat, şirket hukukçusu,
+ akademisyen, hukuk öğrencisi). Soran, kendi işi için gelen ve hukukçu olmayan bir kişiyse:
+ kanunun ne dediğini ve ilgili kararları genel olarak açıkla, resmî metni getir; bir süre
+ işliyor olabilirse kanundaki süreyi ve dayanağını açıkça yaz. Kişiye özel hukuki görüş,
+ strateji, sonuç tahmini ya da imzalanmaya veya mahkemeye verilmeye hazır belge üretme.
+ Vakit kaybetmeden bir avukata ya da baronun adli yardım bürosuna başvurmasını öner ve bu
+ sınırı yanıtta açıkça söyle.
+
## Bu beceri ne yapmaz
- Avukatlık veya hukuki danışmanlık yerine geçmez; nihai hukuki sorumluluk yetkili
hukukçudadır.
+ - Hukukçu olmayan bir kişiye kendi somut işi için hukuki görüş, strateji önerisi, sonuç
+ tahmini ya da imzalanmaya veya verilmeye hazır belge sunmaz; genel bilgi ve resmî metinle
+ yetinir, bir avukata ya da baronun adli yardım bürosuna yönlendirir.
- Müvekkili, onun açık kararı olmadan bağlamaz.
- Belgelerle ya da net beyanla desteklenmeyen vakıaları olgu gibi değerlendirmez.
- Menfaat çatışması veya meslek kuralı (1136 s.K., TBB Meslek Kuralları) sorunu
görülürse dosyadan sorumlu avukata yönlendirir.
---
- *Bu beceri deneyseldir ve hukukçunun çalışmasını yapılandırmaya yarar; tek başına hukuki
- sonuç doğurmaz. Tüm çıktılar yürürlükteki mevzuat ve doğrulanmış güncel içtihatla teyit
- edilmelidir. Hukuki danışmanlık değildir.*
+ *Bu beceri hukukçular içindir ve hukukçunun çalışmasını yapılandırır; deneyseldir ve tek
+ başına hukuki sonuç doğurmaz. Çıktılar taslaktır; kullanılmadan önce dosyayı üstlenen
+ yetkili hukukçu tarafından incelenmeli, yürürlükteki mevzuat ve doğrulanmış içtihatla teyit
+ edilmelidir. Müvekkile ya da başka bir kişiye iletilecek metinlerde yapay zekâdan
+ yararlanıldığı belirtilmelidir. Hukuki danışmanlık değildir.*