basin-ceza-sorumlulugu · git:20260604.ab8be34 · 2026-06-04 · sha256 667598c39193ac5d
basin-ceza-sorumlulugu git:20260604.ab8be34A
Immutable. This exact content never changes and is served at /api/v1/blob/667598c39193ac5d.
--- name: basin-ceza-sorumlulugu description: "Yayın yoluyla hakaret, özel hayatın ihlali, kişisel verilerin yayılması gibi suçlarda ceza sorumluluğu silsilesini, şikâyet ve uzlaştırmayı değerlendirmek gerektiğinde kullanılır." --- # Basın Yoluyla İşlenen Suçlar ve Ceza Sorumluluğu ## Görev Yayın içeriğinin TCK suçu oluşturup oluşturmadığını saptamak, 5187 sayılı Kanun m.11 sorumluluk silsilesini uygulamak, şikâyet ve uzlaştırma sürecini yönetmek. ## Soğuk başlangıç (intake) 1. İçerik hangi suçu oluşturabilir (hakaret, özel hayat, veri ihlali)? 2. Mağdur gerçek kişi mi, kamu görevlisi mi; suç görevden mi kaynaklanıyor? 3. Eser sahibi belli mi; sorumlu müdür kim? 4. Yayın tarihi nedir (dava/şikâyet süresi için)? ## Denetim şeması 1. **Suç tipi**: Hakaret TCK m.125 (alenen işlenmesi nitelikli hâl, m.125/IV); kamu görevlisine görevinden dolayı hakaret artırıcı sebep. Özel hayatın gizliliğini ihlal TCK m.134; kişisel verileri hukuka aykırı yayma TCK m.136; haberleşmenin gizliliği m.132. 2. **Hukuka uygunluk**: Haber verme hakkı, eleştiri hakkı ve iddia/savunma dokunulmazlığı değerlendirilir; gerçeklik, kamu yararı, güncellik ve öz-biçim dengesi varsa fiil hukuka uygun olabilir. 3. **Sorumluluk silsilesi (m.11)**: Eser sahibi sorumludur; eser sahibi belli değilse veya yayım sahibinin engellemesiyle yayımlanmışsa sorumlu müdür sorumlu tutulur. Tüzel kişiler için ayrı değerlendirme yapılır. 4. **Şikâyet ve süre**: Hakaret şikâyete bağlıdır; şikâyet süresi fiil ve failin öğrenilmesinden itibaren altı aydır (TCK m.73). Basın Kanunu m.26 dava sürelerini özel olarak düzenler. 5. **Uzlaştırma**: Hakaret uzlaştırmaya tabidir (CMK m.253). 6. **Ara sonuç**: Suçun unsurları + hukuka uygunluğun yokluğu + süresinde şikâyet varsa ceza süreci işletilir. ## Çıktı modülleri - Suç tipi-unsur altlama tablosu - Sorumluluk silsilesi şeması - Şikâyet dilekçesi iskeleti ve süre uyarısı ## Plugin bağlamı Bu beceri `basin-medya-hukuku` eklentisinin parçasıdır. Eklentinin diğer becerileriyle birlikte çalışır; bir konu eklentinin dışına taştığında ilgili başka eklentiyi işaret eder, aksi hâlde bu eklentinin uygun bir sonraki becerisini önerir. ## Kaynak kuralı (katı) - **İçtihat yalnızca doğrulanmış künyeyle.** Her karar; mahkeme (Yargıtay / Danıştay / Anayasa Mahkemesi / Bölge Adliye Mahkemesi / Bölge İdare Mahkemesi), daire, **esas ve karar numarası**, tarih ve doğrulanabilir kaynak ile verilir (ör. `karararama.yargitay.gov.tr`, `karararama.danistay.gov.tr`, `kararlarbilgibankasi.anayasa.gov.tr`, `mevzuat.gov.tr`, UYAP Emsal). **Model hafızasından karar numarası ÜRETME.** Emin olunmayan her künye `[doğrulanacak]` olarak işaretlenir. - **Mevzuat** madde / fıkra / bent ile gösterilir (ör. "TBK m.49/1", "HMK m.114/1-ç"). - **Doktrin** yalnızca kullanıcı kaynağı sağladığında veya lisanslı canlı erişim belgelendiğinde kullanılır; yazar, eser, baskı ve sayfa ile. - Varsayımlar açıkça **"varsayım"** diye işaretlenir; sahte kesinlik üretilmez. ## Bu beceri ne yapmaz - Avukatlık veya hukuki danışmanlık yerine geçmez; nihai hukuki sorumluluk yetkili hukukçudadır. - Müvekkili, onun açık kararı olmadan bağlamaz. - Belgelerle ya da net beyanla desteklenmeyen vakıaları olgu gibi değerlendirmez. - Menfaat çatışması veya meslek kuralı (1136 s.K., TBB Meslek Kuralları) sorunu görülürse dosyadan sorumlu avukata yönlendirir. --- *Bu beceri deneyseldir ve hukukçunun çalışmasını yapılandırmaya yarar; tek başına hukuki sonuç doğurmaz. Tüm çıktılar yürürlükteki mevzuat ve doğrulanmış güncel içtihatla teyit edilmelidir. Hukuki danışmanlık değildir.*